Şehzedeler şehri Amasya‘da şehzadeleri tanımak için en iyi yerdir Şehzadeler Müzesi. Şehzadeler, tayin edildikleri sancağa giderler ve sancaktaki halkı yönetirler, yani oranın valisi olurlar. Sancağa giderken yalnız olmazlar, yanlarında anneleri, lala, defterdar, nişancı gibi devlet görevlileri ile birlikte giderler. Şehzadeler, sancakta eğitilir ve devletine faydalı olabilecek bilgi ve beceri düzeyine erişilmesi için çaba sarfedilir. Şehzadeler, devlet yönetimi ile ilgili siyasi, hukuki, askeri ve mali dersler, dini, ahlaki ve manevi dersler ile geleneksel Türk sporlarını ustaca yapıp vücudunu güçlendirecek dersleri almakla yükümlüler.

İki katlı olan bu ahşap yapı 1800’lü yıllarda inşa edilmiş olmasına rağmen mal sahibi tarafından 1986 yılında yıktırılmış. 2007 yılında ise Amasya Valiliği tarafından aslına uygun bir şekilde yeniden inşa edilmiş. Diğer Yalıboyu evleri gibi eski sur duvarlarının üzerine inşa edilen bu yapı 2008 yılından beri Şehzadeler Müzesi olarak kullanılıyor.

amasya sehzadeler muzesi binasiAmasya Şehzadeler Müzesi

Müze, iki katlı bir yapı. Giriş katta Amasya’da valilik yapan fakat sultan olamayan şehzadelerin balmumu heykelleri bulunuyor. Bu kişiler Kanuni’nin oğulları Şehzade Mustafa ve Şehzade Bayezid, II. Murat Han’ın oğulları Şehzade Ahmed ve Şehzade Alaeddin ve 31 sene sancak beyliği yapan II. Bayezid Han’ın oğlu Şehzade Ahmed’tir. Muhteşem Yüzyıl dizisinden sonra en çok Şehzade Mustafa’nın heykeline ilgi gösterilmiş.

amasya sehzadeler muzesi sultan olamayanlarSultan Olamayan Şehzadeler - Sağdaki Şehzade Mustafa

Kanuni Sultan Süleyman’ın Mahidevran’dan olan oğlu Şehzade Mustafa, Amasya’da 13 sene boyunca şehzadelik yapıyor. Kanuni Sultan Süleyman, İran seferine giderken Amasya halkının kalbinde taht kuran Şehzade Mustafa’yı da yanında istiyor ve oğlu Şehzade Mustafa da kendi ordusuyla Amasya’dan hareket ediyor, Konya’da buluşuyorlar. Şehzade Mustafa babasının elini öpmek üzere çadıra giriyor ve çadırdan sağ çıkamıyor, hal ediliyor.

Üst katta ise Amasya’da valilik yaptıktan sonra Osmanlı Devleti’nin başına geçerek padişah olan şehzadelerin balmumu heykelleri sergileniyor. Bunlardan biri Yıldırım Bayezid Han. Yıldırım Bayezid, Amasya’da sancakbeyliği yapmış bir Osmanlı padişahı değil. Heykelinin burada olmasının sebebi ise Yıldırım Bayezid, Amasya’yı Osmanlı topraklarına katan Osmanlı padişahı olduğu için burada bulunuyor. Yıldırım Bayezid Timur Devleti’ne esir düştükten sonra oğulları Emir Süleyman, İsa Çelebi, Musa Çelebi ve Çelebi Mehmet arasında çıkan taht savaşı büyük bir kargaşaya neden olmuş ve Osmanlı Devleti 11 yıl süren Fetret Dönemi geçirmiştir. Yıldırım Bayezid’in oğlu Çelebi Mehmet Han, Musa Çelebi’yi tek başına yenerek Fetret Devri’ni kapattı ve Osmanlı Devleti idaresini eline aldı.

amasya sehzadeler muzesi heykelleri 400x266
amasya sehzadeler muzesi balmumu heykelleri 400x266

II. Murad ise Amasya’da dünyaya geldi. 11 yaşında Osmanlı Devleti’nin doğu sınırı Amasya’da vali oldu. Çelebi Mehmet, bir av sırasında ağır yaralanıp vefat edince II. Murad 17 yaşında padişah oldu. Sonradan yerine gelen, oğlu II. Mehmed (Fatih Sultan Mehmed), uzun yıllar Manisa’da sancak beyliği yapmış olmasına rağmen Manisa’ya gitmeden önce, 6 yaşında 1 yıl kadar Amasya’da bulunmuş. Bu nedenle müzede İstanbul’un fatihi Sultan II. Mehmed‘in de heykeli bulunuyor. Fatih Sultan Mehmed’den sonra tahta, oğlu II. Bayezid çıktı. 7 yaşında Amasya valisi olan Bayezid, 35 yaşına kadar, 27 yıl boyunca Amasya kalmış. Babasının vefatından sonra tahta geçen Bayezid, Amasya’da uzun yıllar kaldığı için Bayezid Külliyesi inşa ettirmiş.

Yavuz Sultan Selim olarak bilinen I. Selim ise padişah olduktan sonra Osmanlı topraklarını kat kat artırmış, İpek ve Baharat yollarını ele geçirerek ticaret yollarını kontrol altına almış. I. Selim, sancakbeyliğini Amasya’da değil Trabzon’da yapmış olmasına rağmen, burada doğup 10 yaşına kadar burada kaldığı için heykelini Şehzadeler Müzesi’nde görüyoruz.

amasya sehzadeler muzesi gezilecek yerler 400x266
amasya sehzadeler muzesi fatih sultan mehmet 400x266

III. Murad ise Amasya’da vazifelendirilmiş son Osmanlı padişahı. Safiye Sultan eşidir. III. Murad’ın torunu Sultan I. Ahmed, Ekber ve Erşet sistemi getirmiş, kardeş katli kanununu kaldırmıştır. Bu nedenle Amasya ve Manisa şehzade sarayları işlevlerini kaybederek kendi hallerine bırakılmış ve günümüze kadar ulaşamamışlardır.

amasya sehzadeler muzesi gezi yazisi 400x266
amasya sehzadeler muzesi seyahat 400x266

Bu heykeller Osmanlı tarzındaki resimlerden yola çıkarak Adil Çelik tarafından hazırlanmış. Adil Çelik ismine Samsun Bandırma Vapuru’nda da rastlamıştık. Hem resimlere bakarak, hem de Topkapı Sarayı örnek alınarak, kendi dönemlerindeki kıyafetler giydirilmiş ve saray ambiansı sağlanmaya çalışılmış. Müzenin dekoratif yaklaşımında 14, 15 ve 16. yüzyıllara ait sanat unsurlarına yer verilmş.

Müzenin üst katında, heykellerin kendi dönemlerine ait önemli hikayelerin anlatıldığı bir sunum ile karşılaşırsınız. Küçük bir ekranda yaklaşık 30 dakika boyunca o kattaki padişahların hayatlarından kesitleri izlemenizi tavsiye ederim. Biz sonuna kadar izlemiştik, oldukça faydalı anlatımlar var. Müzede bulunan balmumu heykellerin fotoğraflarını çekip ağız oynatma programlarıyla sanki kendi dillerinden anlatılıyormuş gibi bir hava verilmiş, eğlenceli de olmuş.

Şehzadeler Müzesi’ne girmeden önce hayal kırıklığına uğramamanız için belirtmek isterim ki her ne kadar müze olarak geçse de içeride tarihten sergilenen nesneler yok. Bu müzeye girdiğinizde padişah olabilen ve olamayan şehzadeleri daha yakından tanıyıp giydiği kıyafetler ve bulundukları ortamlar hakkında fikir sahibi olabiliyorsunuz.

Amasya Şehzadeler Müzesi nerede ve nasıl gidilir?

Şehzadeler Müzesi, Yeşilırmak Nehri’nin tam kenarında, Hazeranlar Sokağı’nın bulunduğu köprünün hemen köşebaşında yer alıyor.

Bu makaleyi beğendiniz mi?

Sorularınız varsa aşağıdaki yorum bölümüne sorabilirsiniz. Bu tip gezilerimizi anlık takip etmek için bizi @rotasenin Instagram hesabından takip edin. Beğendiyseniz aşağıdaki sosyal mecralara tıklayın ve arkadaşlarınızı da bu makaleden haberdar edin.