Sinop Kalesi'ne gitmeyi düşünüyorsanız peşinen uyarayım: Buraya ilk kez gelenlerin neredeyse tamamı, surlarda yapacakları yürüyüş ile Tarihi Cezaevi'ni tek bir biletle gezebilecekleri ortak bir yer zanneder. Oysa işin aslı hiç öyle değil.
Şehir merkezinden dik merdivenlerle tırmandığınız o meşhur dış surlar, cezaeviyle hiçbir bağı olmayan, bilet gişesi bulunmayan ve canınız ne zaman isterse çıkabileceğiniz apayrı bir nokta. Tabii yukarı çıkan bir asansör ya da yürüyen yol beklemeyin; karşınıza hayli dik, dar ve yorucu taş basamaklar çıkacağı için rotanızı bu eforu ve basamakların durumunu hesaba katarak planlamalısınız.
Giriş Ücreti ve Saatler: Surlara çıkmak tamamen ücretsiz. Başında resmi bir kapı, güvenlik ya da turnike beklemediği için günün dilediğiniz saatinde tepeye çıkabilirsiniz.
Fiziksel Zorluk (Erişilebilirlik): Kondisyon istiyor ve açıkçası zorlayıcı. Yılların yıprattığı taş basamakların boyları birbirini tutmuyor, zemin de yer yer epey kaygan. Ne asansör var ne de engelli rampası; dolayısıyla diz/eklem rahatsızlığı olanların, hamilelerin ya da yaşlı misafirlerin bu çıkışta epey zorlanabileceğini baştan hesaba katmalısınız.
Ziyaret Süresi: Şöyle bir etrafı turlayıp tepe manzarasına bakıp inmek size en fazla 15 ila 25 dakikaya mal olur.
Otopark: Kaleye özel bir park alanı maalesef yok. Sinop merkezinde araç koyacak yer bulmak zaten başlı başına dert olduğu için, arabanızı doğrudan sahildeki iskele tarafına veya belediyenin otoparklarına bırakıp surlara kısa bir yürüyüşle geçmek kesinlikle en zahmetsiz yol.
Sinop Kalesi ile Tarihi Cezaevi Arasındaki Kritik Fark
Sinop yarımadasının ana karaya bağlandığı o ince boynu boylu boyunca kesen bu köklü savunma hattı, aslında birbirinin içine geçmiş iki farklı dünyadan oluşuyor. Ziyaretçilerin kafasını karıştıran mevzu da tam burada düğümleniyor zaten.
Sabahattin Ali'nin o içe işleyen dizelerini yazdığı, koğuşları ve nemli zindanlarıyla bildiğimiz Tarihi Sinop Cezaevi, bu dev yapının "İç Kale" tarafında kalıyor. Cezaevi doğrudan Bakanlığa bağlı resmi bir müze olduğu için mesai saatlerine göre açılıp kapanıyor, kapıda da Müzekart veya biletinizi göstermeniz şart koşuluyor.
Bizim sokak ağzında "Sinop Kalesi'ne çıkmak" dediğimiz şey ise, Yalı ve Kefevi mahallelerinin hemen sırtından göğe yükselen o 25 metrelik dış surların üstünde volta atmaktır. Haritada yan yana görünseler de idareleri, giriş kapıları ve size yaşatacakları his baştan aşağı farklı.
Cezaevinin o ağır havasını soluduktan sonra surlara geçmek isterseniz müzenin kapısından tamamen çıkmanız ve çarşı tarafındaki o gizli kalmış dış sur merdivenlerine yürümeniz gerekiyor.
Surlara Hangi Noktadan Çıkılır ve Güvenli Ziyaret Rotası
Kalenin tepesine tırmanacağınız o taş basamaklar, çarşının ortasında, dükkanların ve evlerin bittiği noktada adeta aniden karşınıza çıkıverir. Önünde bilet kesen biri, kuyruk oluşturacak bir turnike veya bir görevli göremezsiniz.
Hatta çıkışın başında sizi neyin beklediğini, adımlarınıza dikkat etmeniz gerektiğini söyleyen derli toplu bir uyarı panosu bile bulamazsınız. Tam da bu yüzden, daha ilk basamağa adım atmadan önce kafanızı kaldırıp o dik merdivenleri bir süzmeniz ve kendinizi hazırlamanız gerekiyor.
Basamaklar oldukça dar, yer yer dik ve yüzyılların getirdiği aşınmayla Karadeniz'in meşhur rutubeti birleşince zemin buz pistine dönebiliyor. Burayı keyifle gezebilmeniz için altı kaymayan, tabanı yere iyi tutunan rahat bir spor ayakkabı şart.
Yağmurlu günlerde ya da sabahın o erken, çiğ düşmüş ayazında bu merdivenleri tırmanma inadından kesinlikle vazgeçmelisiniz; zira küçük bir dikkatsizlik kötü bir sakatlığa yol açabilir. Surların üstüne vardığınızda ise deniz tarafındaki alçak duvarlara veya korkuluksuz boşluklara gereğinden fazla yanaşmamanızı öneririm; tepe rüzgarı sert eser, dengenizi aniden bozabilir.
Ziyaretçiler İçin Uyarılar: Merdivenler, Güvenlik ve İşletme
Nefes nefese basamakları tırmanıp bayrağın dalgalandığı o en tepe burca ayak bastığınızda, rüzgarın uğuldadığı bomboş ve el değmemiş bir tarihi seyir alanı bulacağınızı sanıyorsanız baştan uyarayım, şaşırabilirsiniz. Manzarayı en geniş açıyla kucaklayan o güzelim burç alanı, uzun zamandır masa ve sandalyelerin dizildiği özel bir kafe/bar işletmesi olarak hizmet veriyor.
Bu durum tepeye çıkanları ikiye bölüyor aslında. Bardağın dolu tarafına bakarsanız; tarihi taşların arasında biraz dinlenip enfes deniz manzarasına karşı bir çay-kahve içebileceğiniz hazır bir tesis var karşınızda. Hatta akşamları gün batımına karşı hafif bir müzik eşliğinde vakit geçirmek isteyenler için gayet pratik bir mola yeri.
Madalyonun diğer yüzünde ise surların en can alıcı manzara noktalarının ticari masalarla dolmuş olması gerçeği duruyor. Derdiniz sadece surları adımlamak, o tarihi kokuyu içinize çekip birkaç kare fotoğraf alıp inmekse, mecburen garsonların ve oturanların masaları arasından süzülerek daracık bir alanda kendinize yer açmak zorunda kalıyorsunuz.
Fotoğraf çektiniz diye kimse size bir şey demez elbette ama ortamın bir açık hava kahvehanesine dönmüş olması o özgürce keşfetme hissini biraz törpülüyor.
Surlardan Görülebilecek Manzaralar ve Fotoğraf Noktaları
Yukarıya vardığınızda Sinop'un denizcilik tarihinde neden bu kadar hayati bir sığınak olduğunu, o meşhur "doğal liman" tabirinin ne manaya geldiğini gözlerinizle görüyorsunuz. Bir yanınıza dönüp kuzeye baktığınızda Karadeniz'in o deli dalgaları surların eteklerinde köpük köpük patlarken, güney tarafına geçtiğinizde çarşaf gibi uzanan, sakin ve korunaklı iç limanı izliyorsunuz.
Güzel kareler yakalamak istiyorsanız en ideal zamanlama, tepedeki sert ışığın yumuşamaya başladığı ikindi vakti ya da doğrudan gün batımı saatleridir. Hele C burcu civarından şehre doğru baktığınızda, bir tarafta yüzyıllara meydan okuyan o kaba taş işçiliğini, hemen arkasında ise Sinop'un bugünkü şehir siluetini tek bir vizörde buluşturabilirsiniz.
Tepe noktası hem dar hem de gün içinde hareketli olduğu için, o devasa taş duvarların kalınlığını (ki yer yer 3 metreyi buluyor) ve arkasındaki uçsuz bucaksız deniz ufkunu aynı kareye sığdırmak adına geniş açılı bir lensle veya telefonunuzun panorama moduyla çekim yapmanız çok daha tatmin edici sonuç verir. Ziyaretinizi yaklaşık 20 dakika içinde toparlayıp basamakları temkinli adımlarla inerek sahildeki rotanıza kaldığınız yerden devam edebilirsiniz.
