Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi'ne (APİKAM) yapacağınız ziyareti nasıl geçireceğiniz, aslında oraya tam olarak ne için gittiğinize bağlı. Sadece zemin kattaki sergileri ve eski İzmir ulaşımını anlatan salonu şöyle bir dolaşacaksanız yarım saat bile fazlasıyla yeter; fakat üst kattaki araştırma salonuna girip dijital arşivde eski belgeleri karıştırmak niyetindeyseniz saatlerin nasıl aktığını anlamazsınız.
Şehrin tam göbeğinde yer aldığı için kendi aracınızla gelmek ciddi park çilesi yaratır, o yüzden en baştan toplu taşımayı tercih etmeniz vaktinizi korur.
Giriş Ücreti: Ücretsiz
Ziyaret Saatleri: İzmir Fotoğrafhanesi sergisi için salı-cuma 09:00-17:00, cumartesi-pazar 10:00-17:00 (pazartesi günleri kapalı).
Önerilen Gezi Süresi: Yalnızca sergi bölümlerini gezecekseniz 20-30 dakika
Konum: Çankaya, Konak (Eski İtfaiye Binası)
Otopark: Müzenin kendine ait bir ziyaretçi otoparkı yok.
Eski İtfaiye Binasında Neler Göreceksiniz?
Burası 1932'den 2001'e kadar kentin asıl İtfaiye Merkezi olarak çalışmış, erken Cumhuriyet döneminin karakterini birebir hissettiren çok sağlam bir taş yapı. Restorasyonun ardından kentin ortak hafızasına ayrılan zemin kata adım attığınızda, İzmir'in seneler içinde nasıl evrildiğini belgeleyen kalıcı bir anlatımla karşılaşıyorsunuz.
Ulaşım Tarihi ve Maketler: Eski atlı tramvaylardan belediye otobüslerine kadar kentin ulaşım serüvenini vitrinlerdeki detaylı maketler ve bilgi panoları üstünden rahatça takip edebilirsiniz.
Soru-Cevap Panoları: Gezerken edindiğiniz bilgileri test edebileceğiniz interaktif panolar yer alıyor; özellikle yanınızda çocuklarla veya gençlerle geldiyseniz gezintiyi çok daha keyifli kılıyor.
Görsel Tarih ve Kısa Filmler: Alanın bir köşesinde, eski İzmir sokaklarını ve geçmiş yaşamı gösteren kısa arşiv kayıtlarını oturup izleyebileceğiniz küçük bir video odası bulunuyor.
Süreli Sergiler ve Etkinlikler
Müze, zemin kattaki sabit düzenin yanında belirli aralıklarla yenilenen özel sergiler de düzenleniyor. Daha önce kentin kurtuluş dönemini ve büyük yangını ele alan "Yanık Yurt" sergisi ya da kentin erken dönem fotoğrafçılarına odaklanan koleksiyonlar gibi dikkat çekici işler burada ziyaretçilere açıldı. Şu an devam eden İzmir Fotoğrafhanesi sergisi de 13 Aralık 2026 tarihine kadar kentin 1840-1922 yılları arasındaki görsel mirasını meraklılarıyla buluşturuyor.
Bu geçici sergilerin tamamına kalıcı bölümler gibi hiçbir ücret ödemeden girebiliyorsunuz.
Geniş kapsamlı sergilerde detayları kaçırmamanız için kapıda sesli rehber temin edebiliyorsunuz.
Yola çıkmadan önce APİKAM'ın internet sayfasına göz atabilirsiniz; sergi değişim ve kurulum haftalarına denk gelirseniz kapalı kapılarla karşılaşmamış olursunuz.
Araştırmacılar İçin Kent Arşivi ve Kütüphane İşleyişi
Burası sıradan bir sergi salonundan çok daha fazlası; Osmanlı dönemi şer'iye sicillerinden yüz binlerce karelik fotoğraf koleksiyonuna kadar İzmir'in en zengin belgesel hafızasını barındıran tam teşekküllü bir araştırma üssü. Yapının ikinci katındaki araştırma salonu, doğrudan tez yazanlara, tarihçilere ve kente dair derinlikli okuma yapmak isteyenlere ayrılmış durumda.
Araştırma Salonu: İçeride doğrudan dijital arşive bağlı 24 adet bilgisayar masası yer alıyor; taranmış eski fotoğraflara, kent tezlerine, salnamelere ve eski belediye tutanaklarına bizzat buradan erişebiliyorsunuz.
Sözlü Tarih ve Nüfus Kayıtları: Dönemin yerel gazetelerini, eski haritaları veya aile kökenlerinizi araştırmayı düşünüyorsanız, aradığınız dosyayı raftan bulup çıkarmanız için görevliler masada birebir yol gösteriyor.
İZELMAN Kitap Kafe ve Dinlenme Alanı
Binanın arka avlusu, Çankaya'nın o bilindik keşmekeşinden ve gürültüsünden tamamen kopabileceğiniz huzurlu bir vaha gibi düşünülmüş. Buradaki İZELMAN Kitap Kafe; ders çalışan öğrencilerin, sakin ortamda laptop açmak isteyenlerin ya da iş arasında sessiz bir köşe arayanların uğrak yeri.
Çay, kahve ve ufak atıştırmalık fiyatları bölgedeki kafelere kıyasla belediye işletmesi olduğu için hayli makul tutuluyor.
Asırlık ağaçların altındaki geniş bahçe masaları, sergiyi gezip çıktıktan sonra soluklanmak veya elinizdeki kitabı okumak için harika bir ortam sunuyor.
Kafenin müzenin çalışma saatleriyle paralel işlediğini unutmamalısınız; akşam 17:00 civarında servis toparlandığı için planınızı son saate bırakmamanız iyi olur.
Ziyaret Öncesi Ulaşım ve Pratik Tavsiyeler
Yapı, Şair Eşref Bulvarı üzerinde, İsmet Kaptan Mahallesi tarafında hemen göze çarpıyor. Merkezi konumu sayesinde her türlü toplu taşıma ayağınızın altında sayılır, fakat buraya şahsi otomobilinizle gelmeye çalışmak baştan aşağı vakit kaybı yaratır.
Çankaya trafiği günün her saati yoğundur ve binanın kendisine ait bir park yeri yok; çevredeki katlı İZELMAN veya özel otoparklar da mesai saatlerinde hızla tükeniyor.
Çankaya metro durağında inip sadece birkaç dakika yürüyerek doğrudan kapısına ulaşabilirsiniz; İZBAN veya Konak tramvayıyla da kısa bir aktarma yaparak binaya zahmetsizce varabilirsiniz.
Sergi salonlarının saat 17:00'de kapandığını hesaba katmanız önemli. Eğer merkezde çalışıyorsanız ve gün içinde vakit bulmak istiyorsanız, kalabalıktan uzak bir gezi için 12:00-13:00 arasındaki öğle molanızı rahatlıkla kullanabilirsiniz.
