Kağıthane Belediyesi El Yapımı Kâğıt Atölyesi, adını geçmişteki kâğıt değirmenlerinden alan bu köklü semtte, tarihi mirası güncel bir sıfır atık pratiğiyle buluşturan yaşayan bir çalışma alanı. Sadabad Camii’nin hemen bitişiğindeki bu atölyede, atık kumaş parçalarından doğal bitki liflerine uzanan hammaddelerin asırlık usullerle kâğıda dönüşmesini yakından görebilir, bilhassa öğrencilere yönelik tasarlanan geri dönüşüm atölyelerine siz de dahil olabilirsiniz.
| Ziyaret Detayı | Kapsam |
|---|---|
| Giriş Ücreti | Tamamen Ücretsiz |
| Ziyaret Saatleri | Hafta içi 08.30 - 17.00 (Hafta sonları kapalıdır) |
| Ulaşım | Merkez Mah. Hasbahçe Cad. Sadabad Camii yanı No:35 Kağıthane |
| Randevu ve İletişim | 0212 321 58 63 (Grup gezileri ve uygulamalı katılım için önceden aramanız önerilir) |
Kâğıthane Kâğıt Atölyesi'nde Süreç Nasıl İşliyor?
Endüstriyel kâğıt fabrikalarının devreye girmesinden önceki geleneksel zanaat kültürünü yaşatan atölyede, tüm yapraklar doğadan toplanan veya dönüştürülen temiz selüloz liflerinden elde ediliyor. Kazanlarda kaynayan ya da hamura katılan malzemeler arasında pamuklu kumaş kırpıntıları, saf ipek, keten, kurutulmuş mısır koçanları, eski gazete sayfaları ve yumurta viyolleri gibi akla gelebilecek pek çok geri dönüştürülebilir ham madde yer alıyor.
Atölyeye adım attığınızda, mesleğe yıllarını vermiş kâğıt ustalarının eşliğinde ilerleyen şu temel üretim adımlarını rahatlıkla takip edebilirsiniz:
- Parçalama ve Ayrıştırma: Gelen kumaş artıkları ve kâğıtlar, liflerine kolay ayrılabilsin diye önce elle ufak parçalara bölünüyor.
- Hamur Haline Getirme: Bu selüloz zengini parçalar mekanik karıştırıcılarda suyla buluşturulup homojen, akışkan bir kâğıt hamuruna dönüştürülüyor.
- Kalıplama: Ustalar hazırlanan bu lifli suyu süzgeçli kasnaklarla havuzdan alıp kâğıdın temel formunu ve kalınlığını belirliyor.
- Keçede Kurutma: Elekten özenle sıyrılan nemli kâğıt tabakaları, fazla suyunu atması ve formunu bulması için keçe katmanları arasına serilerek kurumaya bırakılıyor.
Ziyaretin sonunda özellikle öğrenci gruplarına, doğayla kurdukları bağı pekiştirmeleri için saksıya ya da toprağa ekebilecekleri tohumlar armağan ediliyor.
Ziyaretçiler Kâğıt Üretimini Bizzat Deneyimleyebiliyor mu?
Buraya yapacağınız geziyi planlarken beklentiyi baştan netleştirmekte fayda var. Hafta içi kapıdan içeri adım atan her bireysel misafir atölyeyi rahatça gezebiliyor; ustalar da tezgâhın başında kâğıdın hangi aşamalardan geçtiğini büyük bir hevesle, tane tane paylaşıyor. Belediyenin resmi duyurularında çalışmaların ücretsiz olduğu ve dileyen herkese bu zanaatın öğretildiği vurgulansa da, randevu almadan çat kapı gittiğinizde bizzat teknenin başına geçip kendi kâğıdınızı döküp dökemeyeceğiniz tamamen o anki yoğunluğa ve ustanın tezgâh programına bağlı kalıyor.
Kolları sıvayıp hamura dokunmak, lifleri yoğurmak ve günün sonunda kendi döktüğü kâğıtla eve dönmek isteyenlerin en garanti rotası planlı grup randevuları. Farklı eğitim kademelerindeki öğrenci grupları, öğretmenleri aracılığıyla (belediyenin resmi sayfasındaki telefon üzerinden) önceden gün ve saat kararlaştırdığında, başından sonuna kadar bizzat uyguladıkları kapsamlı bir eğitim seansına katılabiliyorlar.
Kimler Ücretsiz Eğitim ve Destek Alabilir?
Kağıthane Belediyesi’nin 30 Mayıs 2012 tarihinde başlattığı bu girişim, sadece meraklısının uğrayıp çıktığı nostaljik bir köşe değil; arka planda araştırmacılara ve sanatçılara ciddi imkânlar sunan dinamik bir merkez. Sunulan olanaklar gelen kitlenin profiline göre biçimleniyor:
- İlkokul ve Öğrenci Grupları: Atölyenin asıl müdavimleri olan minik ziyaretçilere, çöpe giden kâğıtların ayrıştırılmasıyla 17 ağacın kesilmekten nasıl kurtulduğu ve 7500 litrelik su tasarrufunun nasıl sağlandığı uygulamayla aktarılıyor. Çocuklar evden ya da sınıftan getirdikleri atık kâğıtların yeni bir sayfaya dönüşmesine bizzat tanıklık ediyor.
- Üniversite Öğrencileri ve Akademisyenler: Çevre mühendisliği, endüstriyel tasarım veya güzel sanatlar fakültelerinde tez ve dönem projesi yürüten lisans ya da lisansüstü öğrencileri; buradaki ekipmanları bedelsiz kullanarak biyobozunur kâğıtlar, deneysel lif karışımları ve özgün dokulu baskı yüzeyleri geliştirebiliyor.
- Sanatçılar: Ebru, origami, krigami, özgün baskı ve kâğıt rölyef gibi disiplinlerle uğraşan üreticiler; piyasada bulunması zor olan tohumlu, organik boyalı ya da özel gramajlı ham kâğıt ihtiyaçları için buranın altyapısından faydalanabiliyor.
Ulaşım ve Ziyaret Planlaması
Atölye, Kağıthane’nin oldukça merkezi ve bilinen noktalarından birinde, Merkez Mahallesi Hasbahçe Caddesi üstünde bulunuyor. Bölgeyi gezerken Sadabad Camii’ni göz hizasında tuttuğunuzda kapıyı bulmakta hiç zorlanmazsınız. Mekânın yalnızca hafta içi mesai saatlerinde (08.30-17.00) çalıştığını aklınızda bulundurmanızda yarar var; zira hafta sonu gelirseniz kapalı kapılarla karşılaşırsınız. Okulların açık olduğu dönemlerde içerisi kalabalık öğrenci kafileleriyle dolup taşabildiğinden, gerek bireysel geziniz gerekse atölye veya akademik çalışma niyetleriniz için gitmeden evvel 0212 321 58 63 numaralı telefondan durum sorgulaması yapmanız, kapıda gereksiz sıra beklemenizin önüne geçecektir.
Gitmeden önce
Üç küçük karar ziyaretinizi boşa çıkarmaz.
Günü seçin
Hafta sonu atölye kapalı; hafta içi 08.30-17.00 arasında gidin.
Önce arayın
Kâğıt yapmak istiyorsanız 0212 321 58 63 numarasından uygunluk sorun.
Okul takvimini düşünün
Eğitim döneminde içeride çocuk grupları olabilir.
