Xanthos Antik Kenti: Likya'nın Hüzünlü Başkenti

Kimi antik kentler sadece mimarisiyle büyüler, kimisi ise hikayesiyle kalbinize dokunur. Xanthos Antik Kenti, taşlarına sinmiş o derin keder ve onurlu duruşla sizi sadece görsel değil, duygusal bir yolculuğa da çıkarıyor. Likya Birliği'nin idari merkezi ve başkenti olan bu kadim şehir, özgürlükleri uğruna ölümü seçen insanların evi olarak biliniyor. 1988 yılından bu yana UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde yer alan Xanthos'u gezerken, güneşin kavurucu sıcağında bile tüylerinizin diken diken olduğunu hissediyorsunuz.

Çoğu ziyaretçi buraya geldiğinde sadece tiyatroyu ve hemen yanındaki meydanı gezip dönüyor. Ancak Xanthos'un asıl sırrı, yolun karşısında, otların arasına gizlenmiş nekropol alanında ve British Museum'a kaçırılan o meşhur anıtların boşluğunda saklı. Bu yazıda, tabelaların yetersiz kaldığı noktalarda size rehberlik ediyoruz ve bu hüzünlü kenti hakkını vererek gezmenizi sağlıyoruz.

Xanthos Nerede ve Nasıl Gidilir?

Xanthos, Antalya ile Muğla il sınırını çizen Eşen Çayı'nın kenarına, hakim bir tepeye kurulmuş durumda. İdari olarak Antalya'nın Kaş ilçesine bağlı Kınık Mahallesi sınırları içerisinde kalıyor.

Eğer Fethiye yönünden geliyorsanız, D400 karayolunu takip ederek yaklaşık 50 dakikalık bir sürüşle (60 km) antik kente ulaşıyorsunuz. Kaş merkezden geliyorsanız, Kalkan'ı geçtikten sonra yaklaşık 45 km yol yapmanız gerekiyor, bu da ortalama 1 saat sürüyor.

Antik kente vardığınızda sizi geniş bir otopark alanı karşılıyor. Özellikle yaz aylarında aracınızı gölge bir yere park etmeye çalışın çünkü dönüşte direksiyonu tutamayacak kadar sıcak bir arabayla karşılaşmanız çok olası.

Xanthos Giriş Ücreti ve Ziyaret Saatleri 2026

Antik kente girişler Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı olduğu için Müzekart burada hayat kurtarıyor. Eğer kartınız yoksa gişeden 3 Euro karşılığında bilet alabiliyorsunuz.

Ziyaret saatleri mevsime göre değişiklik gösteriyor. Yaz döneminde (Nisan - Ekim) sabah 08:00'de kapılar açılıyor ve akşam 19:00'a kadar gezebiliyorsunuz. Kış döneminde (Kasım - Mart) ise kapanış saati 17:30'a çekiliyor. Gişe kapanış saatinin, müze kapanışından yarım saat önce olduğunu unutmayın.

Ziyaret Öncesi Kritik Uyarılar (Bunları Bilmeden Gitmeyin)

Xanthos, hazırlıksız gideni üzen bir ören yeri. Şu uyarıları mutlaka dikkate alın:

• Gölge Yok: Antik kentte sığınabileceğiniz gölge alan neredeyse hiç yok. Yazın gidiyorsanız mutlaka şapka, güneş gözlüğü ve yüksek korumalı güneş kremi kullanın. Yanınıza kişi başı en az 1 litre su almayı ihmal etmeyin.
• Kaygan Zemin ve Dikenler: Tiyatronun üst kısımlarına çıkarken veya nekropol alanına yürürken zemin oldukça engebeli. Terlik yerine tabanı kaymayan bir spor ayakkabı tercih edin. Ayrıca yolun karşısındaki nekropol alanında otlar bacaklarınızı çizebiliyor, uzun bir şeyler giymek mantıklı olabilir.
• Eksik Tabelalar: İçeride yönlendirme levhaları ne yazık ki yetersiz. Özellikle yolun karşısındaki kalıntıları kaçırmamak için bu rehberdeki rotayı takip edin.

Adım Adım Xanthos Gezi Rehberi: Neleri Göreceksiniz?

Aracınızı park edip gişeden geçtikten sonra sizi ilk olarak Vespasianus Takı (Şehir Kapısı) karşılıyor. Roma dönemine ait bu kapı, şehre girerken imparatorun gücünü hissetmeniz için tasarlanmış.

Roma Tiyatrosu ve Agorası

Kapıdan biraz ilerlediğinizde, Likya mimarisinin en güzel örneklerinden biri olan Roma Tiyatrosu ile karşılaşıyorsunuz. Tiyatronun hemen önünde yer alan geniş alan ise Roma Agorası. Burası, bir zamanlar şehrin kalbinin attığı, pazarın kurulduğu ve halkın toplandığı merkezdi. Tiyatronun basamaklarına oturup manzaraya baktığınızda, Eşen Çayı'nın getirdiği serinliği hayal etmeye çalışın.

Hüzünlü Boşluklar: Harpy ve Nereidler Anıtı

Tiyatronun hemen batısında, Xanthos'un en ikonik yapılarından biri olan Harpy Anıtı yükseliyor. Ancak burada gördüğünüz kabartmalar ne yazık ki sadece birer kopya. Anıtın aslı, 19. yüzyılda Charles Fellows tarafından sökülerek İngiltere'ye götürüldü ve şu an British Museum'da sergileniyor.

Aynı kaderi paylaşan bir diğer yapı ise Nereidler Anıtı. Tapınak formundaki bu mezar anıtı da yerinden sökülüp Londra'ya taşınmış. Bugün yerinde sadece temel kalıntılarını görüyoruz. Bu boşluklara bakmak, insanın içini burkuyor ancak tarihe sahip çıkma bilincimizi de tazeliyor.

Yolun Karşısındaki Gizli Dünya: Nekropol Alanı

Çoğu ziyaretçinin atladığı, ancak Xanthos'u Xanthos yapan bölüm burası. Asfalt yolun karşısına geçtiğinizde, çalılıkların arasına gizlenmiş Likya kaya mezarları ve lahitlerle dolu bir nekropol (mezarlık) alanı sizi bekliyor. Burada, kayalara oyulmuş ev tipi mezarları yakından inceliyoruz. Patikalar biraz belirsiz ve otlarla kaplı olsa da, bu bölgeyi keşfetmek size gerçek bir kaşif hissi veriyor.

Xanthos'un Kanlı Tarihi: Özgürlük İçin Ölüme Gidenler

Xanthos'un taşlarına dokunurken, MÖ 545 yılında yaşanan o büyük trajediyi hatırlayın. Pers orduları şehri kuşattığında, Xanthoslu erkekler yenileceklerini anladıklarında esir düşmektense ölmeyi tercih ediyorlar. Kadınları, çocukları ve hazinelerini kaleye toplayıp ateşe veriyorlar. Ardından kendileri de son nefeslerine kadar savaşarak ölüyorlar.

Tarihin cilvesine bakın ki, bu olaydan yüzlerce yıl sonra, MÖ 42 yılında Romalı Brutus şehri kuşattığında tarih tekerrür ediyor. Xanthos halkı, Romalılara teslim olmaktansa yine toplu intiharı seçiyor. Brutus'un askerlerine Onları kurtarın emri verdiği, hatta kurtarılan her Xanthoslu için ödül vadettiği, ancak sadece 150 kişinin hayatta kaldığı anlatılıyor. Bu yüzden Xanthos, sadece bir taş yığını değil, özgürlük onurunun simgesi olarak tarihe geçiyor.

Çevrede Gezilecek Diğer Tarihi Duraklar

Xanthos gezinizi tamamladıktan sonra, Likya Birliği'nin diğer önemli merkezlerini de rotanıza ekleyin. Hemen yakındaki Letoon Antik Kenti, birliğin dini merkezi olmasıyla bu üçlünün (Xanthos-Letoon-Patara) manevi ayağını oluşturuyor.

Eğer sıcaktan bunaldıysanız ve tarihin üzerine biraz deniz keyfi eklemek isterseniz, birliğin başkenti ve dünyanın ilk meclis binasına ev sahipliği yapan Patara Antik Kenti ve onun uçsuz bucaksız kumsalı sizi bekliyor. Gün batımını Patara kum tepelerinde izlemek, Xanthos'un hüznünü dağıtmak için harika bir final oluyor.