Ankara Etnografya Müzesi: Türk Tarihinde Kültürel Bir Gezi

Ankara Etnografya Müzesi: Türk Tarihinde Kültürel Bir Gezi

Ankara Etnografya Müzesi'nde Selçuklu döneminden Cumhuriyet'e uzanan yolculuk. Türk tarihi ve kültürünün harika dünyasını keşfedin.
admin |

Ankara’nın merkezinde, tarih ve sanatın buluşma noktası olan Ankara Etnografya Müzesi, sadece bir müze değil, aynı zamanda bir kültür hazinesi. Bu büyüleyici müze, ziyaretçilerini Selçuklu döneminden Cumhuriyet’in ilk yıllarına uzanan bir yolculuğa çıkarıyor.

Türk kültürünün ve tarihinin derinliklerine dalacağınız bu müzede, geçmişin izlerini sürerken, her köşesinde yeni bir hikaye keşfedeceksiniz.

Ankara Etnografya Müzesi’nin Tarihi ve Mimarisi

Ankara’nın tarih kokan sokaklarından birinde, Altındağ ilçesinin yükseklerinde, Namazgâh Tepesi’nde yer alan Etnografya Müzesi, sadece bir müze değil, aynı zamanda bir tarih şahidi. Bu müze, Kurtuluş Savaşı’nın ruhunu taşıyan, cuma namazlarının kılındığı, tarihi bir zemin üzerinde yükseliyor. Müzenin konumu, ziyaretçilere Ankara’nın geniş panoramasını sunuyor, sanki tarih boyunca bir zaman yolculuğuna çıkarıyor.

Ankara Etnografya Muzesi Pietro Canonica Heykeli

Müzenin mimari tasarımı, Cumhuriyet döneminin tanınmış isimlerinden Arif Hikmet Koyunoğlu’nun eseri. Koyunoğlu, aynı zamanda Ankara’daki Resim ve Heykel Müzesi’nin de mimarı. Onun elinden çıkan bu yapı, sadece sanatsal bir değer taşımıyor, aynı zamanda Cumhuriyet’in ilk yıllarının estetik anlayışını da yansıtıyor.

Müzenin bahçesinde ise, sanatın ve tarihin buluştuğu muazzam bir eser var: İtalyan heykeltıraş Pietro Canonica’nın imzasını taşıyan Atatürk heykeli. Canonica, İstanbul’un simgelerinden Taksim Cumhuriyet Anıtı’nın da yaratıcısı.

Müzenin Koleksiyonları

Müzenin içerisinde, 1930 yılına kadar toplanmış zengin bir koleksiyon bulunuyor. Bu koleksiyon, Mustafa Kemal Atatürk’ün talimatlarıyla oluşturulmuş. Atatürk’ün 1928 yılındaki ziyareti sırasında, müzeye duyduğu hayranlık ve eser toplama konusunda verdiği destek, müzenin bugünkü zengin içeriğinin temelini atmış.

Müzede sergilenen eserler, Türk halkının kültürel ve tarihi mirasını yansıtıyor. Geleneksel Türk el sanatlarından tarihi eserlere, nadir bulunan sanat eserlerinden etnografik objelere kadar geniş bir yelpaze sunuluyor. Ziyaretçiler, bu eserler aracılığıyla Türkiye’nin zengin kültürel geçmişine tanıklık ediyor.

Ankara Etnografya Muzesi Pietro Canonica Atli Ataturk Heykeli

Bu müze, sadece eserlerin sergilendiği bir alan olmanın ötesinde, Türk kültürünün ve sanatının canlı bir temsilcisi. Her bir eser, Türk halkının tarih içindeki yolculuğuna ışık tutuyor. Müze, hem yerli hem de yabancı ziyaretçiler için, Türkiye’nin kültürel zenginliğini keşfetmek adına benzersiz bir fırsat sunuyor.

Atatürk’ün Etnografya Müzesi’ndeki Geçici Kabri

Ankara Etnografya Müzesi, sadece sanat ve tarihle değil, aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün anısıyla da iç içe. Atatürk’ün 1938 yılında vefat etmesiyle, müze, onun ölümünden sonra 15 yıl boyunca bir anıt mekâna dönüşüyor.

Ziyaretçiler, müzeye adım attıklarında, birinci avluda Atatürk’ün geçici kabrinin yer aldığı yeri görebilirler. Bu alan, Atatürk’ün anısına, sembolik bir kabir olarak korunuyor. Bu süre zarfında, Anıtkabir’in inşası devam ediyor ve Atatürk’ün kalıcı istirahatgâhı hazırlanıyor.

Ankara Etnografya Muzesi Ataturk Sembolik Kabri
Ankara Etnografya Muzesi Ataturk Nakil Fotograflari

Müzenin bu bölümünde, mermer bir plakada tarihi bir yazı yer alıyor: “Burası 10 Kasım 1938’de sonsuzluğa ulaşan Atatürk’ün 21 Kasım 1938’den 10 Kasım 1953’e kadar yattığı yerdir.” Bu yazı, Atatürk’ün Türk milleti için taşıdığı önemi ve onun bu özel mekânda geçirdiği süreyi vurguluyor.

Müzenin Tarihi Dönüşümü ve Yeniden Ziyarete Açılması

Bu 15 yıllık süreçte, Etnografya Müzesi adeta bir Anıtkabir işlevi görüyor. Atatürk’ün naaşının Anıtkabir’e nakledilmesinin ardından, müze 1956 yılında halkın ziyaretine yeniden açılıyor.

Günümüzde, Atatürk’ün nakli ile ilgili fotoğrafların sergilendiği, sembolik kabrin bulunduğu bu alan, tarihin canlı bir parçası olarak ziyaretçilere sunuluyor.

Yapıldığı dönemde üzeri açık olan bu avlu, Atatürk’ün kabri getirilmeden önce kapatılmış ve avlunun ortasındaki süs havuzu, binanın bahçesine taşınmış.

Türk Kültürünün Yansıması: Ankara Etnografya Müzesi

Ankara Etnografya Müzesi, Türk milli karakterini, kültürünü ve tarihini yansıtan, Cumhuriyet döneminde özel olarak planlanmış ve inşa edilmiş ilk devlet müzesi. Bu müze, ziyaretçilere Selçuklu döneminden günümüze uzanan sanatsal bir yolculuk sunuyor.

Müze, Türk sanatının çeşitliliğini ve zenginliğini gözler önüne seriyor. Burası, Türk milletinin toplum hayatını, adetlerini ve geleneklerini keşfetmek için ideal bir yer. Ankara gezilecek yerler listenizin en üst sıralarında yer alması gereken bu müze ziyareti, Türkiye’nin kültürel mirasını anlamak için eşsiz bir fırsat.

Etnografya Müzesi’nin Zengin Sergileri

Müzede simetrik olarak düzenlenmiş birçok salon bulunuyor. İç avlunun sağ tarafındaki odada, Anadolu’nun en renkli törenlerinden biri olan kına gecesi ve damat tıraşı canlandırılmış. Bu bölümde, kına gecesinde giyilen özel kıyafetler, ikramlar, dualar ve çalgılar sergileniyor, ziyaretçilere bu özel gecenin atmosferini yaşatıyor.

Ankara Etnografya Muzesi Damat Tirasi
Ankara Etnografya Muzesi Kina Gecesi

Geleneksel Türk kıyafetleri de burada sergileniyor. Ankara seğmen giysisi, Ege’nin zeybek giysisi, Karadeniz ve Erzurum giysileri gibi yöresel kıyafetler, Türkiye’nin zengin kültürel çeşitliliğini gösteriyor.

Müze ayrıca, Osmanlı dönemine ait alet ve araçları da sergiliyor. Hamam geleneğinde kullanılan hamam tasları, işlemeli havlu takımları, peştemaller ve herbiri özenle hazırlanmış keseler, geçmiş dönemlerin günlük yaşantısına dair ipuçları sunuyor.

Ankara Etnografya Muzesi Giysiler
Ankara Etnografya Muzesi Hamam Gelenegi

Keseler, madeni paralar gibi değerli eşyaların saklanması için kullanılan, günümüz çantalarının ve cüzdanlarının tarihi öncüleri olarak karşımıza çıkıyor.

Ankara Etnografya Müzesi, bu zengin koleksiyonlarıyla, Türk kültürünün ve tarihî yaşam tarzının canlı bir temsilcisi olarak öne çıkıyor.

İşleme ve Dokuma Sanatının İzleri

Ankara Etnografya Müzesi, işleme ve dokuma sanatının en özel örneklerini sergiliyor. Müze, ziyaretçilere hem Türk el sanatlarının ince detaylarını sunuyor, hem de bu sanatların günlük yaşamda nasıl kullanıldığını gösteriyor.

Müzede sergilenen halı ve kilimler, insanların evlerinde ve yaşam alanlarında kullandığı, yerlere ve duvarlara serilen dekoratif eserler. Bu eserler, sadece birer zemin örtüsü olmanın ötesinde, zengin bir kültürel mirası temsil ediyor.

Halı ve Kilim Motiflerinin Anlamı

Müzedeki halı ve kilimlerde kullanılan motifler, ziyaretçilere farklı sembollerin anlamlarını öğretiyor. Eli Belinde motifinin doğurganlığı, Koç Boynuzu motifinin gücü, Hayat Ağacı motifinin ölümsüzlüğü ve Kuş Motifi’nin insan ruhunu simgelediği anlatılıyor.

Ankara Etnografya Muzesi Kilim Dokuma
Ankara Etnografya Muzesi Hali Dokuma

Türk Maden Sanatının İncelikleri

Müze, Türk maden sanatının ince detaylarını da sergiliyor. Altın, bakır, gümüş, bronz gibi malzemelerin kullanıldığı eserlerde, kazıma, kabartma, kakma gibi çeşitli tekniklerle yapılan süslemeler dikkat çekiyor.

Ankara Etnografya Muzesi Duali Kase
Ankara Etnografya Muzesi Tas

Bakır eşyaların üzerindeki bitkisel süslemeler, dervişlere ve garibanlara yemek sunmak için kullanılan lenger kapları, tütsü yakmak için kullanılan buhurdanlar ve içinde ayetler yazılı şifa tasları, ziyaretçilere Türk maden sanatının zenginliğini ve estetiğini sunuyor.

Kahve Kültürünün Tarihi ve Etkisi

Müze, aynı zamanda kahve kültürünün tarihine de ışık tutuyor. “Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır” atasözünü sıkça duyabileceğiniz bu bölümde, kahve ağacının kökeni, Habeşistan’ın Kaffa yöresinden başlayarak, Yemen ve Mekke üzerinden Osmanlı topraklarına nasıl yayıldığı anlatılıyor.

Ankara Etnografya Muzesi Kahve
Ankara Etnografya Muzesi Kahve Ikrami

Yavuz Sultan Selim’in Mısır’ı fethetmesiyle Osmanlı İmparatorluğu’nda kahvenin popülerliği artmış. Kanuni Sultan Süleyman döneminde kahvehanelerin yaygınlaşması, kahve kültürünün gelişiminde önemli bir rol oynamış.

Müzede sergilenen cezveler ve fincanlar, bu dönemin kahve kültürünün canlı birer temsilcileri olarak ziyaretçilere sunuluyor. Bu eserler, kahvenin Türk toplumundaki yerini ve önemini vurgularken, kültürel etkileşimin güzel bir örneğini de sergiliyor.

Cam ve Porselen Sanatının İncelikleri

Ankara Etnografya Müzesi’nin sembolik kabrin diğer tarafında yer alan odalarda, cam ve porselen sanatının nadide örnekleri sergileniyor. Bu bölümde, Selçuklu seramiklerinden İznik çinilerine kadar geniş bir yelpazede eserler bulunuyor.

Ankara Etnografya Muzesi Seramik Yapimi

Müzenin en interaktif kısmı ise, ziyaretçilere kendi seramik ya da cam şekillerini yontup süsleme imkanı sunan bir ekranın bulunduğu alanda yer alıyor. Bu özellik, müzeyi sadece bir gözlem alanı olmaktan çıkarıp, etkileşimli bir deneyim alanına dönüştürüyor.

Osmanlı Dönemi Silahları ve Savaş Ekipmanları

Müzenin bir diğer odası, Osmanlı dönemi savaş ekipmanlarına ayrılmış. Bu bölümde, savaşçıların kullandığı zırhlar, kalkanlar, miğferler, oklar, tabancalar ve kılıçlar gibi tarihi savaş aletleri sergileniyor. Bu eserler, Osmanlı döneminin savaş sanatı ve askeri teknolojisine dair değerli bilgiler sunuyor.

Ankara Etnografya Muzesi Zirhli Giysiler
Ankara Etnografya Muzesi Osmanli Kiliclari

Besim Atalay’ın Bağışladığı Koleksiyonlar

TBMM üyesi ve Türk dil bilimci Besim Atalay’ın müzeye bağışladığı koleksiyonlar da büyük bir ilgi çekiyor. Bu koleksiyonlar arasında değerli el yazmaları, takvimler, çay takımları, resimlikler, yazı takımları ve Fuzuli’ye ait el yazmaları gibi çeşitli dönemlere ait Türk sanat tarihine ait eserler yer alıyor. Arap yazılarının estetik yönünü ve hat sanatının eşsiz örneklerini de bu bölümde görebilirsiniz.

Ankara Etnografya Muzesi Hattat Sanati
Ankara Etnografya Muzesi Cam Seramik

Tezhip Sanatı ve Ahşap İşçiliği

Ankara Etnografya Müzesi, İslam kökenli kitapların süslenmesinde kullanılan tezhip (altınlama) sanatına da yer veriyor. Tezhip sanatıyla ilgili araç ve gereçlerin sergilendiği bu bölüm, bu sanatın inceliklerini ve estetik değerini vurguluyor.

Müzede ayrıca Selçuklu döneminden itibaren Türk ahşap sanatını ve işçiliğini sergileyen sanduka, sandık, cami ve türbe kapıları, minber ve mihraplar gibi eserler de bulunuyor.

Ankara Etnografya Muzesi Ahsap Sanati

Selçuklu Sultanı III. Keyhüsrev’in tahtı, Siirt Ulu Camii Minberi, Merzifon Çelebi Sultan Medresesi Kapısı, Ürgüp’teki Taşhur Paşa Camii mihrabı, Ahi Şerafettin Sandukası gibi tarihi ve kültürel değeri yüksek eserler, müzenin görülmesi gereken parçaları arasında.

Ankara Etnografya Müzesi Nerede ve Nasıl Gidilir?

Ankara’nın tarihi ve kültürel zenginlikleri arasında özel bir yere sahip olan Etnografya Müzesi, Altındağ ilçesinde ziyaretçilerini bekliyor. Bu müzeye ulaşmak isteyenler için birkaç yol var.

  • Toplu taşıma kullanarak gitmek isteyenler, Kızılay’a giden otobüsleri tercih edebilir. Kızılay Meydanı’na ulaştıktan sonra, Gençlik Parkı yönünde kısa bir yürüyüş yaparak müzeye ulaşabilirsiniz.
  • Eğer özel araçla gitmeyi tercih ediyorsanız, Kızılay’daki meydana doğru yönelmelisiniz. Buradan itibaren tabelaları takip ederek müzeye kolayca ulaşabilirsiniz.

Sonuç

Ankara Etnografya Müzesi, sadece Türkiye’nin değil, dünyanın da dikkatini çeken bir müze. Bu müzede, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinden Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar uzanan, zengin bir tarih sergileniyor.

Müzeyi ziyaret edenler, Türk kültürünün ve sanatının çeşitliliğini ve zenginliğini bir arada görme fırsatı buluyor. Her bir eser, kendi hikayesini anlatıyor ve ziyaretçileri geçmişin büyülü dünyasına davet ediyor.