Gebze’nin Eskihisar beldesi Osmanlı’nın yerleşmesinden sonra önem verdiği bölgelerden biridir. Osman Hamdi Bey, yaşamının son yıllarını yaz aylarında Eskihisar’daki köşkünde, günümüzde Osman Hamdi Bey Müzesi olarak ziyarete açılan evinde geçirmiştir.

Sanatseverlerin hafızalarında yer eden Kaplumbağa Terbiyecisi tablosu, Türk müzeciliğinin önde gelen isimlerinden biri olan ressam ve arkeolog Osman Hamdi Bey‘e aittir.

osman hamdi bey muzesi portre heykeli

Osman Hamdi Bey hakkında kısa bilgi:

Osman Hamdi Bey, babası İbrahim Edhem Paşa tarafından, hukuk öğrenimi için bir süreliğine Paris’e gönderilir. Hukuk eğitiminin yanısıra Paris Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nda, dönemin ünlü ressamlarından olan Jean-Leon Gerome ve Gustave Boulanger’in atölyelerinde resim, sanat tarihi ve arkeoloji eğitimlerine katılır. Yurda döndükten sonra, daha önceden babasının Gebze’deki konağı sayesinde çevreyi zaten tanıyan Osman Hamdi Bey, Eskihisar’dan 28 dönümlük bir arazı alarak yurtdışında aldığı bilgi birikimiyle birlikte 1884 yılında, çizimini kendisinin hazırladığı köşkü inşa ettirmiştir. İnşa ettirdiği bu köşk sadece Fransız mimarisinden izler taşımakla kalmıyor, Lyon’dan gemi ile getirdiği kiremit ve tuğla gibi teknik malzemeler ile ayrı bir anlam katıyor yapısına.

osman hamdi bey muzesi gezisi

Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi‘nin ve İstanbul Arkeoloji Müzesi‘nin kurucusu olan, Nemrut Dağı başta olmak üzere birçok bölgede yaptığı kazılarla birlikte Sayda’dan (Lübnan) 25 ton ile dünyanın en ağır lahdi olan İskender Lahdi‘ni çıkararak ilk Türk arkeologu ünvanını alan Osman Hamdi Bey, aynı zamanda batı kültürünü ülkemize taşımış olan iyi bir ressamdır.

Köşkün yanında bulunan yapı ise Osman Hamdi Bey’in atölyesidir. Birçok değerli tablo yapan ve Türk resminde ilk defa figürlü kompozisyonlar kullanan Hamdi Bey, çalışmalarını daha rahat icra etmek adına köşkünün hemen yanında bulunan resim atölyesinin inşasını da gerçekleştirmiştir. Günümüzde bu atölye sergi salonu olarak kullanılıyor.

Osman Hamdi Bey’in En Çok Bilinen Eserleri

Osman Hamdi Bey, batının kültüründen ziyade içinde bulunduğu kültürü olduğu gibi resmetmeye çalışmış, dekor olarak Osmanlı’ya özgü objeler ve kıyafetler kullanmıştır.

Kaplumbağa Terbiyecisi:

Yaptığı resimler arasında en çok bilineni şüphesiz ki Kaplumbağa Terbiyecisi (L’homme aux Tortues) adını verdiği tablodur. 1905 yılında yaptığı tablonun 1,17 x 2,22 metre ebatlarındaki orijinal hali, 2004 yılında 3,5 milyon dolar ile Pera Müzesi‘ne satılarak sergilenmeye başlamıştır.

osman hamdi bey kaplumbaga terbiyecisi

Ünlü Puzzle şirketi Educa’nın puzzle’larında kullandığı ilk Türk eser olan resimde mekân olarak Bursa Yeşil Camii‘nin üst katı kullanılmıştır. Belini öne doğru kırmış, elinde ney tutan ve kaplumbağalara liderlik eden adam, Osman Hamdi Bey’in kendisidir. Birçok eserinde olduğu gibi bu resimde de kendisini model olarak kullanmıştır. Mekân, eşya ve insanı bağlantısız birlikteliğinin oryantanizmi doğurması Osman Hamdi Bey üzerinde de etkili olmuştur.

Pera Müzesi’nde sergilenen versiyonu 1906 yılında bir sergiye yetişmesi amacıyla yapılan versiyonudur. Osman Hamdi Bey, bir sene sonra, 1907 yılında ikinci versiyonunu resmetmiştir Kaplumbağa Terbiyecisi adlı tablosunun. Birinci versiyonuna göre birkaç temel farkı bulunan 1907 versiyonu da Londra’daki bir müzayedede Belma Simavi koleksiyonuna katılmıştır.

Silah Taciri:

Osman Hamdi Bey’in 1908 yılında yaptığı ve bugün Ankara Resim Heykel Müzesi‘nde ziyaretçilere sergilendiği Silah Taciri adlı tablosunda, yine kendisini baba ve oğul olarak resmetmiştir. Aralarındaki dünya görüş ve jenerasyon farkını ifade eden tabloda baba, oğluna doğru yaptığı el hareketiyle öğüt verirken, oğlu gençliği temsil eder.

Vazo Yerleştiren Kız:

Müzenin üst katındaki odalardan birinde Osman Hamdi Bey’in, Vazo Yerleştiren Kız adlı tablosunu resmettiği anın canlandırılması yapılmış.

osman hamd bey vazo yerlestiren kiz 400x266
osman hamd bey vazo yerlestiren kiz canlandirma 400x266

Osman Hamdi Bey’in birçok eseri bulunuyor. Eserlerden bazılarını, yapılış yıllarına göre aşağıda görebilirsiniz.

Osman Hamdi Bey’in Eserleri: 

Kahve Ocağı (1879), Haremden (1880), İki Müzisyen Kız (1880), Çarşaflanan Kadınlar (1880), Vazo Yerleştiren Kız (1881), Gebze Manzara (1881), Kız-Tevfika (1882), Türbe ziyaretinde İki Genç Kız I, Türbe ziyaretinde iki Genç Kız II (1890), Naile Hanım Portresi, Mihrap (1901), Feraceli Kadınlar (1904), Pembe Başlıklı Kız (1904), Kaplumbağa Terbiyecisi (1905), Mimozalı Kadın (1906), Şehzade Türbesinde Derviş (1908), Silah Taciri (1908), Beyaz Entarili Kız (1908), Kahvedeki Bozayı (1908), Çıplak (1867), Eşi Naile Hanım (1842-1910)

osman hamdi bey eserleri

Osman Hamdi Bey’in 28 dönümlük arazisi içerisinde bir de kayıkhanesi bulunur. İstanbul’a geliş gidişlerde özellikle deniz yolunu tercih eden Hamdi Bey’in 19. yüzyıldan günümüze gelebilen kayıkhanesi restore edilmeyi bekliyor.

osman hamdi bey sahili 400x266
osman hamd bey muzesi gezi rehberi 400x266

Birinci Dünya Savaşı sırasında, Atatürk ve İsmet İnönü tarafından karargâh olarak kullanılan köşk, terkedildikten sonraki yıllarda yangınlara maruz kalsa da en büyük tahribatını 1999 yılındaki depremde yaşamış, fakat Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne devredildikten sonra müze haline getirilerek ziyarete açılmıştır.

Osman Hamdi Bey Müzesi ziyaret saatleri nelerdir?

Pazartesi hariç hergün 09:00 – 12:00 / 13:00 – 17:00 saatleri arasında açık ve girişi ücretsiz olan Osman Hamdi Bey Müzesi’nde, Osman Hamdi Bey’e ait eşyaların yanısıra ortaya çıkardığı eserler ile çeşitli koleksiyonları ziyaretçilere sunuluyor. 1987 yılında hizmete açılan müzenin içerisindeki tablolar, özel tekniklerle yaptırılan orijinal boyutlardaki reprodüksiyonları sergileniyor.

osman hamd bey muzesi 400x266
osman hamd bey muzesi 2 400x266

Osman Hamdi Bey Müzesi çevresinde ne yapılır?

Osman Hamdi Bey Müzesi ziyaretinizde Osmanlılar için önemli bir yeri olan Eskihisar Kalesi‘ni, birbirinden güzel hayvanların ve bitkilerin sergilendiği Darıca Hayvanat Bahçesi‘ni ve kayalıklar üzerinde trekking yapmayı sevenler için muhteşem görünümde doğal bir ortam olan Ballıkayalar‘ı ziyaret edebilirsiniz.

Bu makaleyi beğendiniz mi?

Gezilerimizi @rotasenin Instagram hesabından takip edebilir, sorularınız varsa yorum kısmında sorabilirsiniz. Beğendiyseniz aşağıdaki sosyal mecralara tıklayın ve arkadaşlarınızı da bu makaleden haberdar edin. Teşekkürler!