Pamukkale'nin tepesindeki Hierapolis Antik Kenti'ne gelen pek çok ziyaretçi, büyük sekizgen yapıyı Aziz Philippos'un mezarı sanıyor. Oysa Prof. Dr. Francesco D'Andria'nın 2011'de yürüttüğü kazılarda gerçek mezar, bu anıtın 40 metre ötesindeki daha küçük bir kilisede bulundu. Tiyatronun arkasından başlayan yokuşa çıkmadan önce bu keşfin hikâyesini bilmek, gördüğünüz yapıları anlamanızı kolaylaştırır.

  • Tırmanış Süresi: Antik tiyatrodan yaklaşık 15-20 dakika.
  • Zorluk Derecesi: Orta/Zor; yol dik ve taşlık.
  • Giriş Ücreti: Ek ücret yok. Hierapolis/Pamukkale giriş bileti veya Müzekart geçerli.
  • Ziyaret İçin En İyi Saat: Sabah erken saatler veya gün batımına yakın.

Aziz Philippos Martyrionu Nedir?

Martyrion, MS 5. yüzyılda inşa edilmiş bir anma yapısı. Sekizgen planlı ana salonu ve çevresindeki dikdörtgen odaları, buraya gelen hacıların ritüellerine göre tasarlanmış. Ahşap çatısı yüzyıllar önce yok olmuş; kalın traverten blokları ve ana kemerleri ise hâlâ ayakta.

Yapının içi genellikle sessiz. Günün çoğu saatinde kalıntıların arasında birkaç ziyaretçiden fazlasını görmezsiniz. Burası, İsa'nın 12 havarisinden biri olan Aziz Philippos'un anısına yapılmış. Yüzyıllar boyunca hacılar buraya gelip dua etmiş ve azizin sekizgen yapının merkezinde yattığına inanmış.

Aziz Philippos Martyrion'un devasa traverten kemerleri gün batımında
Yapının ahşap çatısı yok olsa da devasa traverten bloklar ve ana kemerler hâlâ ayakta duruyor.

2011 Keşfi: Gerçek Mezar Neden Martyrion'da Değil?

2011'e kadar araştırmacılar da mezarın Martyrion'un ortasında olduğunu düşünüyordu. Ancak İtalyan kazı başkanı Prof. Dr. Francesco D'Andria ve ekibi, anıttan yaklaşık 40 metre uzakta MS 1. yüzyıla tarihlenen bir Roma mezarı buldu. Daha sonra, 5. yüzyılda bu mezarın çevresine üç nefli bir kilise inşa edilmiş.

Ayrıntılı incelemeler ve kapı lentosundaki yazıtlar, buranın Aziz Philippos'un gerçek mezarı olduğunu ortaya koydu. Martyrion ise mezar olarak değil, kalabalık hacı gruplarının birlikte ayin yapabileceği geniş bir anma yapısı olarak tasarlanmıştı. Mezar, azizin şehit edildiği kabul edilen yerde korunmuş ve çevresine bir bazilika yapılmıştı.

Aziz Philippos'un gerçek mezarının bulunduğu üç nefli mezar kilisesi
2011'de bulunan gerçek mezar kilisesi, Martyrion'dan 40 metre uzaktaki bu mütevazı yapının içinde yer alıyor.

Martyrion ve Mezara Nasıl Gidilir?

Buraya ulaşmak için biraz tırmanmanız gerekiyor. Antik tiyatronun sağ üst köşesinden yukarı uzanan taş yolu takip edin. Yol dik ve yer yer engebeli olduğu için yorucu olabilir. Çıkarken, vadinin üzerinden geçen ve kazı ekibinin onardığı ahşap köprüyü göreceksiniz.

Hierapolis Bizans Kapısı'nın ikiz kuleleri
Tırmanış rotası boyunca antik surların ve kule kalıntılarının arasından geçiliyor.

Köprüden sonra geniş traverten basamaklar sizi önce mezarın bulunduğu kiliseye, ardından sekizgen Martyrion'a götürür. Tepeye vardığınızda Hierapolis'in ve beyaz travertenlerin büyük bölümünü görebilirsiniz. Sıcak günlerde tepede esen rüzgâr da iyi gelir.

Reklam

Ziyaret Öncesi Bilmeniz Gerekenler

Bu tepeyi Hierapolis gezinizin sonuna bırakmak ya da öğle sıcağında çıkmak yorucu olabilir. Özellikle yazın yokuşu tırmanmak epey güçleşir. Antik tiyatroyu geçtikten sonra su alabileceğiniz bir yer olmadığı için yanınıza yeterince su alın.

Rahat, tabanı iyi tutan bir yürüyüş ayakkabısı giyin. Kaygan toprak ve pürüzlü antik taşlar, ince tabanlı sandaletlerle yürümeye uygun değil. Fotoğraf çekmek isterseniz Martyrion'un güneybatı kemerlerinin altından antik kenti kadraja alabilirsiniz.