İznik Gezi Rehberi

Nis,2018

İznik, bir hafta sonu gezilecek yerler arasında yerini almalı. Çünkü İznik bir müze kent, bütünüyle baktığınızda adeta bir açık hava müzesi. Çini ve seramik konusunda dünyaca bilinen eserler veren İznik, bugün bile hala çini deyince akla ilk gelen kent. Zeytin ağaçları arasında sivrilip günümüze kadar gelebilen bir kültür harmanı.

İznik tarihi güzellikleri bir arada yaşatan bir şehir. Lakin sokaklar köstebek yuvası gibi. Her yer restorasyon içinde. Dilerim restorasyonlar bir gün biter de, biz de diğer tüm turistler ve tarihe ilgili olanlar gibi gönül rahatlığıyla ziyaret edebiliriz İznik’i. İznik’teki tarihi yerler, türbeler, camiler, sur kalıntıları gibi gezilecek yerler birbirine çok yakın olduğundan aracınızı bir noktada parkedip tüm şehri yürüyerek bile dolaşabilirsiniz. Aşağıdaki İznik gezi haritası, şehir içindeki her yeri kolaylıkla gezebilmeniz için oluşturduğum bir harita.

İznik tarihi hakkında bilgi:

İznik’in Hristiyanlar için yeri apayrı. Hristiyanlık’ta, net olmayan ve karar aşamasına olan konuları tartışan karar mekanizmalarının ilki olan Birinci İznik Konsili ve sonraki yıllarda yeniden toplanan Yedinci İznik Konsili, İznik’te toplanmış. İsa’nın gerçek tanrı olup olmadığı, kiliselerdeki dini resimlerin kullanılıp kullanılmayacağı gibi, Hristiyanlık açısından önemli karar İznik’te kararlaştırılmış.

Bu içerik ilginizi çekebilir

Antik dönemde İznik’in ismi Nikeia’ydı. Nikeia kelimesi de o dönem burada yaşayan birinin ismiymiş. İznik ismi de buradan geliyor. Yunanca’da sur içinde anlamına gelen is kelimesi getirilmiş başına ve İsnikea kelimesi, zamanla İznik olarak anılmaya başlanmış. Nikeia Antik Kenti, 11. yüzyılda Selçukluların eline geçince kısa bir dönem başkentlik yaptı Selçuklu Devleti’ne. Birinci Haçlı Seferleri’nden sonra Nikeia Bizanslıların eline geçti ve Selçuklular Konya’ya taşınmak zorunda kaldı. Nikea, 14. yüzyılda Osmanlı Devleti tarafından kuşatıldı ve İznik, sanat, ticaret, kültür merkezi olarak başkent ilan edildi. İlk camiler, ilk medreseler, ilk imarethaneler, Osmanlı’yı Osmanlı yapan ilk yapılar burada, İznik’te inşa edildi.

Kırgızlar Türbesi

İznik gezisinin çoğunlukla başlangıç noktası olan Kırgızlar Türbesi hakkında ne yazık ki çok fazla bir bilgi yok. 11. yüzyılda Kırgızlar, Anadolu Selçuklu Devleti’nin merkezinin kurulmasına katkı sağlamış ve İznik şehrinin fethetmişler. Orhan Gazi de bu duruma kayıtsız kalmadığını göstermek için, yaşadığı dönem olan 14. yüzyılda bu türbeyi inşa ettirmiş. Yenişehir Kapı’nın 230 metre uzağındaki bu tarihi yapı, asfalt yolun yanıbaşında yer aldığından görmemeniz imkansız. Türbe içinde birkaç sanduka var. Bursa’daki türbeler arasında mimari açıdan en göz alıcı türbelerden biridir burası.

İznik'teki türbelerden biri Kırgızlar Türbesi

İznik Roma Tiyatrosu Harabeleri

Roma döneminde inşa edilen antik tiyatro da görülmesi gereken yerlerden biri. Gladyatör dövüşleri ve vahşi hayvan dövüşleri yapılırmış burada. Çıkan savaşlarda zarar gören surlar ve kapılar da tiyatrodan sökülen taşlarla güçlendiriliyormuş. Veba salgınından sonra ölen yüzlerce, hatta binlerce insan bu tiyatroya gömülmüş. Cesetlerin üzerine bir kat toprak çekip üzerine tekrar ölenleri koymuşlar. Böyle böyle birkaç kat yapılmış. Bu bölgede kazı çalışmaları yapılmadan önce tiyatronun basamakları toprakla ve cesetle doluymuş hep. Günümüzde kazı çalışmaları hala devam ediyor ve tiyatroya girilemiyor.

Tarihi İznik Çini Fırınları

İznik Çinisi‘ni duymayan var mı? Tarihi İznik Çini Fırınları, 14. ve 17. yüzyıllar arasında, çevredeki mimari eserleri süsleyen İznik Çinileri‘nin yapıldığı yer. Günümüzde bu alan, her yıl düzenli olarak yapılan kazı çalışmaları ile açığa çıkarılan fırınların bulunduğu bir kazı alanı. Kazı alanına giriş yasak, ama tel örgüler arasından bakabiliyorsunuz. Bölgeyi ziyarete gelenler için kazı alanının çeşitli yerlerine konan bilgilendirme tabelalarıyla neresinin kaldırım, hangi alanın su kuyusu olduğu gibi bilgilere de ulaşabiliyoruz. II. Murad Hamamı‘nın doğusunda yer alan çini fırınları kalıntıları, yüzyıllar boyunca toprak altında kaldıktan sonra 1960’lı yıllarda keşfedilmiş yeniden. Buradan çıkarılan çinileri ve seramikleri, İznik Müzesi’nde görebiliyormuşuz. Kazı alanının yanında II. Murad Hamamı’nı da görebilirsiniz. Hamamın diğer adı Tarihi Hacı Hamza Hamamı. Hamam günümüzde hala aktif olarak kullanılıyormuş.

Tarihi İznik çinilerinin yapıldığı fırınlar
II. Murad Hamamı (Tarihi Hacı Hamza Hamamı)

İznik Ayasofya

İznik Ayasofya Kilisesi veya Osmanlıların fethi ile Orhan Camii, İznik’te gezilecek yerler listesindeki belki de en önemli yer. Hıristiyanlık dininde dini kararların alındığı, tartışmaların yapıldığı yer burasıymış. 7. İznik Konsili burada toplanmış. Ayasofya, günümüzde hala camii olarak kullanılıyor, aynı zamanda da kiliseyi incelemek için bir müze görevi de görüyor.

İznik Arkeoloji Müzesi

Iznik Museum

İznik Müzesi de İznik’teki birçok yer gibi restorasyon projesi kapsamına alınmış. İznik Müzesi’nin bulunduğu bina Sultan I. Murad’ın annesi Nilüfer Hatun adına 14. yüzyılda inşa edilen bir imarethane, yani yoksulların karınlarını doyurabileceği bir yer. Burası Nilüfer Hatun İmarethanesi olarak da geçiyor. İznik’te ve İznik çevresinde yapılan arkeolojik kazılar sonucu bulunan eserlerin toplandığı İznik Arkeoloji Müzesi olarak kullanılıyor burası. Ancak müze yıllardır tadilattaymış ve ne zaman açılacağı da belli değilmiş. İznik gibi özellikle çini ve seramik konusunda önemli eserlere sahip bir yerde bulunan eserlerin ziyaret edilebileceği bir yer olmaması üzücü elbette. Müzenin bahçesinde onlarca eser var. Ama bunlar da ancak bahçe dışından, parmaklıklar ardından incelenebiliyor. İlgilenenler için, müzenin arka tarafında da bir kazı alanı var, girilmiyor, ama uzaktan bakılabiliyor.

İznik'in tarihi yerleri

İznik Müzesi’nin tam karşısında, Osmanlı’nın kuruluş döneminde yaşayan, Osmanlı’da ilk medresenin başına getirilen, Davud El-Kayseri‘nin mezarı ve onunda karşısında da minaresinin güzelliğinden dolayı Yeşil Cami ismini alan cami bulunuyor. Caminin içinde sıradışı bir mimari durum yok, farklı özelliği minaresi.

Bu içerik ilginizi çekebilir

İznik’te gezilecek yerler arasında Osmanlı’nın ilk camisi olduğu düşünülen Hacı Özbek Camii‘yi ve yine Osmanlı’nın ilk medreselerinden olan Süleyman Paşa Medresesi‘ni görmek isteyebilirsiniz, buraya küçük bir not bırakalım.

İznik Yeşil Camii

İznik’in tarihi şehrini gezdikten sonra çevresindeki köylere de uğramadan ayrılmayın İznik’ten. İznik köyleri de gerçekten birbirinden güzel. Aracınızla da gidebilirsiniz, bisikletle de. Bahar mevsiminde özellikle, yeşillerin doygunluğa ulaştığı zamanlarda güzel görüntüler alabilirsiniz. Elbeyli Beldesi, İznik Gölü’ne yakınlığıyla göl ve çevresinin manzarasına hakim tepelere sahip. Gürmüzlü’yü geçtikten sonra İznik’in mera köyü Candarlı Köyü‘ne ulaşırsınız. Otlayan atları, ineklerı, keçileri gördüğünüzde anlarsınız zaten Candarlı’da olduğunuzu. Güzergahın en keyifli köyü olduğunu söyleyebilirim. Candarlı Köyü’nden sonra Kırıntı Köyü çıkıyor karşımıza. Kırıntı Köyü ile daha önce Başiskele Menekşe Yaylası‘nda çadır kurmak istediğimiz zaman karşılaşmıştık. Bu köy de görülmesi gereken İznik köyleri arasında. İznik’ten İstanbul’a dönerken veya İznik’e İstanbul’dan bu yol üzerinden giderek ya da uzun süreli İznik seyahatlerinizde bu köylere küçük turlar düzenleyerek uğramalısınız mutlaka.

Elbeyli Köyü - Tepenin arkasında İznik Gölü
Candarlı Köyü

İznik nerede ve nasıl gidilir?

İznik, Yalova’nın güneyinde yer alan tarihi bir kenttir. İznik, İstanbul’a yakın bir yer olduğundan kolaylıkla ulaşılabiliyor. İstanbul İznik arası, Osman Gazi Köprüsü’nü kullanırsanız 130km, İzmit üzerinden gelmek isterseniz 160km. ama ben yorulmak istemiyorum derseniz Yenikapı veya Pendik’ten kalkan İDO seferlerini de kullanabilirsiniz. Ankara İznik arası 380km (4sa 15dk), Eskişehir’e olan uzaklığı 140km (2sa 10dk), Bursa’ya uzaklığı 75km (1sa 10dk).

İstanbul’dan toplu taşıma ile gitmek isterseniz önce deniz otobüsü kullanarak Yalova’ya, oradan İznik minibüslerine binmeniz gerekiyor. İsterseniz gezi planınıza Yalova’yı da ekleyebilirsiniz. Yalova gezilecek yerler sayfamız size yardımcı olacaktır. Bursa’dan toplu taşıma ile İznik’e ulaşmak isterseniz Bursa terminalinden İznik minibüslerine binmeniz gerekiyor.